Jongeren in jouw klas kunnen te maken hebben met een moeilijke thuissituatie. Een van die situaties kan een verslaving zijn bij de jongere zelf of bij de ouders van de jongere. Hieronder staan de noden die zo een leerling nodig heeft en ook wat jij als leerkracht en als school kan doen.
Wat is een verslaving?
Een verslaving is een afhankelijkheid (fysiek & mentaal) die het leven beïnvloedt in een negatieve zin. De persoon is verslaafd aan een bepaalde stof of aan een activiteit en kan daardoor niet meer normaal functioneren. Vaak is er ook sprake van ontkenning, de persoon weet niet dat hij/zij verslaafd is.
Wat is de ondersteuningsnood van een verslaafde leerling?
Allereerst is het de school zijn job om een drugsvrij klimaat te creëren op school, ook doen aan preventie op school.
Is er sprake van een verslaafde leerling is het heel belangrijk dat je die leerling nog altijd ziet als een leerling en niet als een verslaafde. Daarnaast is er ook nood aan veel geduld en interesse in de leerling.
Als leerkracht moet je ook hulp aanbieden. Ga een gesprek met hen aan en bied hen enkele oplossingen aan, waar kunnen ze naartoe om hulp te zoeken. Eenmaal de leerling dan aan het afkicken is, is het ook belangrijk om de leerling te begeleiden en op te volgen. Zo komt de leerling niet onvoorbereid terug in de klas.
Ondersteuningsnood leerling met verslaafde ouders?
Leerlingen die verslaafde ouders hebben gaan hier niet snel over willen spreken. Het eerste wat je als leerkracht zal zien is een verandering in gedrag. Leerlingen moeten thuis vaak een andere rol opnemen en zullen zich verantwoordelijk voelen. Daarnaast wordt hun gedrag in de klas ook anders, ze zullen opvallend stil worden of juist erg luid. Als leerkracht moet je proberen uit toe zoeken wat de oorzaak is van dat gedrag.

Naast het gedrag opmerken is interesse tonen in de leerlingen en hen aandacht geven ook iets waar zij nood aan hebben. Voor iedere leerling is interesse en aandacht een meerwaarde, maar voor de leerlingen met een verslaafde ouder kan dit van meer belang zijn. Zij krijgen vaak niet veel aandacht van hun verslaafde ouder(s).
Creëer ook een goede klassfeer waar leerlingen weten dat ze over alles kunnen praten zonder dat er geroddeld wordt. Zorg ook dat de leerling met jou kan praten. Bied de leerlingen ook enkele sites of organisaties waar ze naartoe kunnen om te praten of om extra informatie te krijgen.
Als laatste is het ook belangrijk om als school een studie-omgeving aan te bieden voor deze leerlingen. Thuis is het vaak moeilijk om te concentreren op school en als ze op school een studie-omgeving hebben kunnen ze daar toch al hun huiswerk maken en wat leren.
Wat kan je doen als vakleerkracht?
Geef aandacht aan de leerling, ga eens een gesprekje met hem aan, vraag hoe het is. Maar doe dit voor alle leerlingen, doe je dit enkel voor één leerling vergroot je de kans op pestgedrag.
Zorg voor een positieve klassfeer waar het probleem besproken kan worden zonder enige veroordeling. Bespreek het probleem enkel als de leerling dit wil en als de klassfeer goed genoeg is om dit te bespreken.
Tolereer het ook als er eens een taak te laat is van de leerling, de leerling heeft niet altijd een goede thuissfeer om zijn huiswerk te maken. Daarom is het goed om de studie-omgeving aan te bieden, zo kunnen leerlingen leren en hun huiswerk maken in een rustige omgeving.
Wat kan je doen als school?
Als school dien je als eerste een beleid op te stellen tegen drugsgebruik op school in elke vorm. Stel sancties op en geef gevolgen aan hun gedrag in verband met druggebruik.

Zorg als school ook voor enkele buitenschoolse activiteiten. Zo bied je als school ontspanning voor de leerlingen, kunnen de leerlingen even weg van hun problemen.
Als school is het ook belangrijk om communicatie te hebben met externe hulpverlening, zo kan je een goede hulpverlening bieden aan de leerlingen.
Daarnaast moet je als school ook een goede communicatie met de ouders hebben. Zorg er wel voor dat je eerst op de hoogte bent van de situatie, anders kunnen de ouders het erger maken dan het al is.
Een project opstellen
In een project rond drugs kan je rond verschillende dingen werken, ik lijst enkele dingen op.
Je kan enkele personen laten komen om te getuigen over hun ervaringen met druggebruik. Dit kan uit verschillende standpunten worden gedaan: een ex-verslaafde, een familielid van een verslaafde, een medewerker uit een hulpcentrum,…
Daarnaast is het ook belangrijk om de medische en sociale gevolgen van een verslaving duidelijk te maken. Laat de leerlingen zelf kennis maken met de gevolgen die een verslaving met zich meebrengt.
Het is ook belangrijk om je leerlingen weerbaar te maken, leer ze NEE zeggen. Dit kan je doen via weerbaarheidstraining.

Laat de leerlingen ook zelf eens aan het woord en organiseer een debat, zo hoor je de mening van andere leerlingen en kan je je eigen mening bijschaven.
Als laatste kan je ook een film- of toneelvoorstelling doen die draait rond verslaving, verbindt dit dan ook met een nabespreking achteraf.
